Pełny tekst orzeczenia

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 26 lutego 2025 r.

Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VII Wydział Pracy
i Ubezpieczeń Społecznych

w składzie:

Przewodniczący: sędzia Agnieszka Stachurska

Protokolant: starszy sekretarz sądowy Anna Bańcerowska

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2025 r. w Warszawie

sprawy P. R.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W.

o wysokość zadłużenia z tytułu składek

na skutek odwołania P. R.

od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W.

z dnia 24 maja 2024 r. znak (...)

1.  oddala odwołanie,

2.  zasądza od P. R. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. kwotę 3.600 zł (trzy tysiące sześćset złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi za czas od daty uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

UZASADNIENIE

P. R. w dniu 11 lipca 2024r. złożył odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 24 maja 2024r., znak: (...), zaskarżając ją w całości i zarzucając, że została wydana bez podstawy prawnej. W uzasadnieniu odwołania wskazał, że art. 46 ust. 1 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych nie ma w sprawie zastosowania, albowiem składając oświadczenie z 8 sierpnia 2019r. zrzekł się prawa do emerytury i renty z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a co za tym idzie - nie ma obowiązku opłacania jakichkolwiek składek. Mając powyższe na względzie wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez uznanie, że nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu, a w konsekwencji, że nie ma żadnego zadłużenia. Ubezpieczony dodatkowo podniósł, że doręczona mu w dniu 14 czerwca 2024r. decyzja jest nieważna, albowiem została podpisana przez osobę nieuprawnioną, gdyż zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, ZUS reprezentuje na zewnątrz Prezes Zakładu. Poza tym została wydana bez podstawy prawnej, gdyż wskazany w niej art. 83 ust. 1 i art. 32 powyższej ustawy nie określa podstawy do wyliczenia zadłużenia, zwłaszcza zadłużenia nieistniejącego.

Dodatkowo ubezpieczony podkreślił, że nie zawarł żadnej umowy z ZUS-em, jak również nie podpisywał żadnych dokumentów z organem rentowym, a zrzekł się prawa do emerytury i renty z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, co w konsekwencji powoduje wygaśnięcie obowiązkowego ubezpieczenia emerytalnego, rentowego i wypadkowego. Mając powyższe na względzie wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji (odwołanie, k. 4-5 a.s.).

W odpowiedzi na odwołanie, sporządzonej w dniu 7 sierpnia 2024r., Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. wniósł o oddalenie odwołania i o zasądzenie od ubezpieczonego kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Uzasadniając swe stanowisko, organ rentowy wskazał, że zgodnie z brzmieniem art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2024r., poz. 497) płatnik składek jest obowiązany według zasad wynikających z przepisów ustawy obliczać, potrącać z dochodów ubezpieczonych, rozliczać oraz opłacać należne składki za każdy miesiąc kalendarzowy. Natomiast za okresy objęte decyzją nie odnotowano od płatnika wpłat należnych składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy. W treści odwołania ubezpieczony powołał się na okoliczność, że oświadczeniem z dnia 8 sierpnia 2019r. zrzekł się prawa do emerytury i renty z ZUS i wobec tego nie spoczywa na nim obowiązek opłacania składek na ubezpieczenie społeczne. Analogiczne stanowisko prezentował w odwołaniu od decyzji z dnia 20 listopada 2018r. Stanowisko to nie znalazło aprobaty ZUS oraz rozpoznających sprawę sądów obu instancji, jak również Sądu Najwyższego. Organ rentowy podkreślił, że odmienna wola ubezpieczonego, zarówno w przedmiocie objęcia, w przypadku spełnienia przesłanek ustawowych, obowiązkowym ubezpieczeniem społecznym, jak i w kwestii opłacania składek na te ubezpieczenia przez osoby objęte z mocy prawa ubezpieczeniem, nie ma żadnego prawnego znaczenia.

Ponadto organ rentowy wskazał, że sądy orzekające w sprawie o sygn. akt VII U 122/19 potwierdziły, że ubezpieczony w spornym okresie podlegał obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym, zatem z mocy prawa był obowiązany do opłacania składek na te ubezpieczenia. Odnosząc się natomiast do zarzutu niewłaściwego umocowania pracownika ZUS, wydającego zaskarżoną decyzję, wskazał, że odpowiednie upoważnienie, udzielone przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, jest zamieszczone w Biuletynie Informacji Publicznej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (upoważnienie nr (...) z dnia 25 marca 2021r.). Wydruk przedmiotowego upoważnienia znajduje się również w aktach sprawy (odpowiedź na odwołanie, k. 7-8 a.s.).

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

P. R., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Kancelaria Adwokacka (...) z siedzibą przy ul. (...) w W., od dnia 2 listopada 2013r. został zgłoszony do ubezpieczeń społecznych (bezsporne, a dodatkowo dane z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej – informacja ogólnodostępna - (...)).

Decyzją z dnia 20 listopada 2018r., znak: UBS/RO/2919/2018, Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdził, że P. R., jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą, podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu od dnia 2 listopada 2013r. (k. 11-12 tom II akt ZUS). Ubezpieczony wniósł od niej odwołanie, a Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie wyrokiem z dnia 22 sierpnia 2019r., wydanym w sprawie o sygn. akt VII U 122/19, oddalił je (k. 79 tom II akt ZUS). Ubezpieczony wniósł apelację od ww. wyroku, która została oddalona wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 8 grudnia 2022r., sygn. III AUa 55/20 (k. 82 tom II akt ZUS). Następnie Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 20 września 2023r., sygn. II USK 133/23, odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej P. R. (k. 66 tom II akt ZUS).

Pismem z 2 grudnia 2020r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. zawiadomił ubezpieczonego o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie określenia wysokości należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy. Ubezpieczony został pouczony o prawie do czynnego udziału w postępowaniu, w szczególności o prawie wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii, odpisów itp. (zawiadomienie z dnia 2 grudnia 2020r., k. 8 tom I akt ZUS). Powyższe zawiadomienie zostało doręczone ubezpieczonemu w dniu 22 grudnia 2020r. (k. 7 tom I akt ZUS), zaś zawiadomienie o zakończeniu postępowania - w dniu 8 grudnia 2022r. (k. 8 tom I akt ZUS).

Decyzją z dnia 24 maja 2024r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdził wysokość zadłużenia P. R. z tytułu nieopłaconych składek na:

- ubezpieczenia społeczne za okres od października 2017r. do października 2020r., obejmującego należność główną w kwocie 16.265,29 zł oraz odsetki w kwocie 9.781,00 zł;

- ubezpieczenie zdrowotne za okres od listopada 2017r. do października 2020r. obejmującego należność główną w kwocie 12.165,08 zł oraz odsetki w kwocie 6.776,00 zł;

- składki na Fundusz Pracy za okres od października 2017r. do grudnia 2018r. obejmującego należność główną w kwocie w kwocie 971,73 zł oraz odsetki w kwocie 172,00 zł (decyzja z dnia 24 maja 2024r., k. 2-4 tom I akt ZUS).

Za okresy objęte ww. decyzją organ rentowy nie odnotował pochodzących od P. R. wpłat należności z tytułu składek (bezsporne).

P. R. w dniu 8 sierpnia 2019r. skierował do organu rentowego oświadczenie o zrzeczeniu się prawa do emerytury i renty z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (oświadczenie z 8 sierpnia 2019r., k. 6 a.s.).

Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił na podstawie powołanych dokumentów, których żadna ze stron nie kwestionowała, a Sąd z urzędu nie znalazł podstaw do tego, aby odmówić im wiarygodności, szczególnie że część z nich to dokumenty urzędowe. Poza tym okoliczności wynikających ze zgromadzonych dokumentów, jak i tego, że w spornym okresie składki na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy nie były uiszczane, ubezpieczony nie kwestionował. Swoje stanowisko, przedstawione w odwołaniu, koncentrował na innych okolicznościach.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2024r. poz. 497– dalej jako ustawa systemowa lub u.s.u.s.) obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają, z zastrzeżeniem art. 8 i 9, osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność. Na mocy art. 13 pkt 4 u.s.u.s., osoby prowadzące działalność gospodarczą podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o działalności gospodarczej. W świetle art. 16 ust. 4 i art. 17 ust. 3 u.s.u.s. osoby prowadzące działalność pozarolniczą (gospodarczą) finansują w całości, z własnych środków, a także sami obliczają i przekazują co miesiąc do Zakładu, składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe.

O wskazanym wyżej obowiązku mowa jest także w art. 46 ust. 1 u.s.u.s., zgodnie z którym płatnik składek jest obowiązany według zasad wynikających z przepisów ustawy obliczać, potrącać z dochodów ubezpieczonych, rozliczać oraz opłacać należne składki za każdy miesiąc kalendarzowy. Nadto, stosownie do treści art. 47 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, płatnik składek przesyła w tym samym terminie deklarację rozliczeniową, imienne raporty miesięczne oraz opłaca składki za dany miesiąc, nie później niż:

1)  do 10 dnia następnego miesiąca - dla osób fizycznych opłacających składkę wyłącznie za siebie;

2)  do 5 dnia następnego miesiąca - dla jednostek budżetowych i samorządowych zakładów budżetowych;

3)  do 15 dnia następnego miesiąca - dla pozostałych płatników.

Od nieopłaconych w terminie składek, w myśl art. 23 ust. 1 u.s.us. należne są od płatnika składek odsetki za zwłokę, na zasadach i w wysokości określonych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa, z wyłączeniem art. 56a. Z kolei zgodnie z art. 32 ustawy systemowej do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych oraz na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie: ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, przepisów karnych, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika, odpowiedzialności osób trzecich i spadkobierców oraz stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne.

Przy tym nie ma wątpliwości, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest władny egzekwować wspomniany wyżej obowiązek opłacania składek na ubezpieczenia oraz stwierdzać zarówno istnienie, jak i wysokość zobowiązania z tego tytułu. O kompetencjach organu rentowego w tym zakresie wprost stanowi art. 83 ust. 1 u.s.u.s.

P. R. nie kwestionował w toczącym się postępowaniu wysokości zadłużenia z tytułu składek, a jedynie podnosił, że zrzekł się prawa do emerytury i renty z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, składając oświadczenie z 8 sierpnia 2019r. Nie negując, że do złożenia wskazanego oświadczenia doszło, Sąd nie podzielił stanowiska ubezpieczonego o braku podstaw podlegania ubezpieczeniom społecznym, a w konsekwencji opłacania składek.

Jeśli chodzi o podleganie ubezpieczeniom społecznym, to organ rentowy wydał w tym przedmiocie decyzję, od której P. R. wniósł odwołanie. Sąd Okręgowy Warszawa – Praga w sprawie o sygn. VII U 122/19 oddalił je, a Sąd Apelacyjny w Warszawie wyrokiem z 8 grudnia 2022r. nie uwzględnił apelacji P. R.. Powołując się na liczne orzecznictwo Sądu Najwyższego, wskazał, że stosunek ubezpieczenia społecznego nie jest stosunkiem prawnym ukształtowanym w drodze umownej, obowiązek ubezpieczenia społecznego wynika z przepisów prawa i nie jest uzależniony od woli ubezpieczonego lub organu rentowego (wyrok Sądu Najwyższego z 19 marca 2007r., III UK 133/06, Legalis nr 99242). Nawiązanie stosunku ubezpieczenia następuje równocześnie z zaistnieniem sytuacji rodzącej obowiązek ubezpieczenia jako wyraz zasady automatyzmu prawnego, jest wtórne wobec stosunku podstawowego, stanowiącego tytuł ubezpieczenia (wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 8 grudnia 2022r., III AUa 55/20, LEX nr 3506681). W związku z tym osoby fizyczne znajdujące się w sytuacji prawnej opisanej w którymś z kilkunastu punktów art. 6 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych nie mogą w zasadzie dokonać wyboru między podleganiem albo niepodleganiem tym ubezpieczeniom (wyrok Sądu Najwyższego z 6 września 2011r., I UK 64/11, LEX nr 1125081). Wynika to z całej konstrukcji systemu ubezpieczeń społecznych i automatyzmu ustawowego objęcia nimi w sytuacji zaistnienia jednego z tytułów wymienionych w ustawie systemowej, wśród których jest także pozarolnicza działalność gospodarcza.

Wobec powyższego, jeśli ubezpieczony postanowił prowadzić pozarolniczą działalność gospodarczą, to z tego wyboru wynika konsekwencja ustawowa w postaci objęcia go obowiązkowo ubezpieczeniami społecznymi. Sąd Okręgowy w postępowaniu dotyczącym wysokości zadłużenia wskazanej kwestii badać nie mógł. Byłoby to możliwe, jeśli decyzji o zadłużeniu nie poprzedzałaby decyzja organu rentowego ustalająca podleganie tym ubezpieczeniom. Wtedy w postępowaniu ustalającym wysokość zadłużenia otwiera się droga do badania podstawowej przesłanki obowiązku opłacenia składek, jaką jest istnienie tytułu do ubezpieczenia. Natomiast badanie tej przesłanki jest wykluczone wtedy, gdy o tytule ubezpieczeń rozstrzygnęła ostateczna decyzja organu rentowego, także taka, od której nie wniesiono odwołania (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 kwietnia 2019r., II UZ 4/19).

W analizowanym przypadku, co już wcześniej było sygnalizowane, nie tylko doszło do wydania decyzji ustalającej podleganie P. R. ubezpieczeniom społecznym w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej, ale nawet sądy wszystkich instancji, włączając w to Sąd Najwyższy, poddały tę decyzję kontroli i potwierdziły jej zgodność z prawem. W takiej sytuacji, biorąc pod uwagę treść art. 365 § 1 k.p.c. i art. 366 k.p.c. sąd w przedmiotowej sprawie nie mógł okoliczności tej zignorować i na nowo badać kwestii podlegania ubezpieczeniom społecznym. Pierwszy z przywołanych przepisów stanowi, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W orzecznictwie wskazuje się, że z prawomocnością orzeczenia sądowego (zarówno w ujęciu materialnym, jak i formalnym) związana jest powaga rzeczy osądzonej (art. 366 k.p.c.), przy czym jest to konstrukcja prawna odmienna - choć ściśle powiązana - z regulacją art. 365 § 1 k.p.c. (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2019r., II PK 92/18, LEX nr 2665143 i cytowane tam orzecznictwo). Wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą sporu stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami. Natomiast moc wiążąca orzeczenia (art. 365 § 1 k.p.c.) może być rozważana jedynie wtedy, gdy rozpoznawana jest inna sprawa niż ta, w której wydano poprzednie orzeczenie oraz gdy kwestia rozstrzygnięta innym wyrokiem stanowi zagadnienie wstępne. Moc wiążąca prawomocnego orzeczenia Sądu charakteryzuje się dwoma aspektami. Pierwszy z nich odnosi się tylko do faktu istnienia prawomocnego orzeczenia. Ten aspekt występuje, gdy w poprzednim postępowaniu, w którym zapadło prawomocne orzeczenie, nie brała udziału choćby jedna ze stron nowego postępowania, a nie jest ona objęta prawomocnością rozszerzoną. Nie można bowiem takiej strony obciążać dalszymi skutkami wynikającymi z prawomocnego orzeczenia. Drugi aspekt mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia jest określony jako walor prawny rozstrzygnięcia (osądzenia) zawartego w treści orzeczenia. Jest on ściśle związany z powagą rzeczy osądzonej (art. 366 § 1 k.p.c.) i występuje w nowej sprawie pomiędzy tymi samymi stronami, choć przedmiot obu spraw jest inny. W nowej sprawie nie może być wówczas zastosowany negatywny (procesowy) skutek powagi rzeczy osądzonej, polegający na niedopuszczalności ponownego rozstrzygania tej samej sprawy. Występuje natomiast skutek pozytywny (materialny) rzeczy osądzonej przejawiający się w tym, że rozstrzygnięcie zawarte w prawomocnym orzeczeniu (rzecz osądzona) stwarza stan prawny taki, jaki z niego wynika. Sądy rozpoznające między tymi samymi stronami nowy spór muszą przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak przyjęto to w prawomocnym, wcześniejszym wyroku, a więc w ostatecznym rezultacie procesu uwzględniającym stan rzeczy na datę zamknięcia rozprawy (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 czerwca 2009r., II CSK 12/09, LEX nr 515722). Taka jest treść prawomocnego orzeczenia, o którym stanowi art. 365 § 1 k.p.c., a więc treść wyrażonej w nim indywidualnej i konkretnej normy prawnej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 czerwca 2009r., II PK 302/08, LEX nr 513001). W kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się ta sama kwestia, nie może być ona już ponownie badana. Związanie orzeczeniem oznacza zatem zakaz dokonywania ustaleń sprzecznych z uprzednio osądzoną kwestią, a nawet niedopuszczalność prowadzenia w tym zakresie postępowania dowodowego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2007r., II CSK 452/06, OSNC-ZD2008 Nr 1, poz. 20 oraz uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 2008r., III CZP 72/08, OSNC 2009 Nr 2, poz. 20; postanowienie Sądu Najwyższego z 27 września 2023r., I USK 64/23).

W związku z powyższym, skoro w toku prowadzonego uprzednio postępowania zostało potwierdzone, że P. R. podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym, to oznacza, że z mocy samego prawa był obowiązany do opłacania składek na to ubezpieczenie. Jego odmienna wola co do kwestii objęcia ubezpieczeniem, jak i w kwestii uiszczania składek, nie wpływa na obowiązek prawny ich opłacania.

Ubezpieczony nie kwestionował, by należności, które ZUS wskazał w decyzji zostały błędnie wyliczone, a swoją argumentację o braku obowiązku ich uiszczania opierał jedynie na wyrażonej wobec ZUS woli niepodlegania ubezpieczeniom społecznym. Ta kwestia jednak, z przyczyn, które zostały przedstawione, nie może być podstawą rozstrzygnięcia zgodnego z wnioskiem ubezpieczonego. Dlatego Sąd, oceniając decyzję ZUS, jako zgodną z prawem, nie miał podstaw do uwzględnienia odwołania.

Odnosząc się do podniesionej w odwołaniu kwestii braku umocowania do działania w imieniu ZUS osoby, która podpisała zaskarżoną decyzję, należy zacytować art. 73 ust. 1 ustawy systemowej, zgodnie z którym działalnością Zakładu kieruje Prezes Zakładu, który reprezentuje Zakład na zewnątrz. Zapomnieć nie można również o art. 268a k.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej może upoważniać, na piśmie utrwalonym w postaci papierowej lub elektronicznej, pracowników obsługujących ten organ do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień, zaświadczeń, a także do poświadczania za zgodność odpisów dokumentów przedstawionych przez stronę na potrzeby prowadzonych postępowań z oryginałem. W przedmiotowej sprawie odpowiednie upoważnienie udzielone przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych osobie, która podpisała decyzję, znajduje się w aktach sprawy na karcie 11 tomu I akt ZUS. Wynika z niego, że Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sposób prawidłowy upoważnił podległego mu pracownika E. S. do wydawania w imieniu organu rentowego decyzji zgodnie z zakresem czynności powierzonych na zajmowanym stanowisku. Tym samym, wbrew twierdzeniu ubezpieczonego, zaskarżona decyzja została wydana przez osobę do tego umocowaną w sposób należyty, a wynikający z przywołanych regulacji.

Dodatkowo, z uwagi na to, że ubezpieczony w toku postępowania wskazywał na okoliczność pozbawienia przez organ rentowy możliwości uczestnictwa w postępowaniu przed organem, wskazać należy, że z akt organu rentowego wynika, że został pouczony w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania o możliwości aktywnego uczestnictwa w postępowaniu przed organem rentowym, o możliwości wglądu w akta postępowania, zgłaszania dowodów, przedstawiania wyjaśnień itp. (k. 7 tom I akt ZUS). Z tego uprawnienia nie skorzystał, to nie oznacza jednak, że zasadny jest zarzut, który sformułował.

W związku z powyższym Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji. Zarówno wysokość zaległości z tytułu należności składkowych, jak i podstawa ich naliczenia, została udowodniona przez organ rentowy (art. 34 u.s.u.s.) i nie została przez P. R. skutecznie podważona. Ubezpieczony nie zakwestionował ustalonej i przyjętej przez ZUS wysokości zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek, jak również nie zaprzeczył, by takie zaległości po jego stronie faktycznie wystąpiły. Odwołanie podlegało więc oddaleniu na podstawie art. 477 ¹⁴ § 1 k.p.c.

O kosztach zastępstwa procesowego Sąd Okręgowy orzekł na podstawie
art. 99 k.p.c. w zw. art. 98 § 1 i 3 k.p.c., zasądzając od ubezpieczonego – jako strony przegrywającej – na rzecz organu rentowego kwotę, która została ustalona na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023r., poz. 1935) oraz przy uwzględnieniu okoliczności, że przedmiotem sporu w niniejszej sprawie było zadłużenie z tytułu nieopłaconych składek. W takiej sytuacji koszty zastępstwa procesowego powinny zostać ustalone według stawek liczonych od wartości przedmiotu sporu (zob. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 3 października 2019r., III UZP 9/19), a ta objęła należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy, których suma mieści się w przedziale między 10.000 zł a 50.000 zł. W tej sytuacji zasądzeniu od ubezpieczonego na rzecz organu rentowego podlegała kwota 3.600,00 zł, o jakiej mowa w § 2 pkt 5 ww. rozporządzenia.