Pełny tekst orzeczenia

Formularz UK 2

Sygnatura akt

VI Ka 1105/24

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1.  CZĘŚĆ WSTĘPNA

0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Wołominie z dnia 18 kwietnia 2024r. sygn. akt II K 769/20

0.11.2. Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

0.11.3. Granice zaskarżenia

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☒

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

Zmiana

2.  Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

0.12.1. Ustalenie faktów

0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

1.

S. R.

oskarżony nie figuruje w kartotece karnej Krajowego Rejestru Karnego;

Informacja z KRK

329

2.

S. R.

Oskarżony w 2023r. uzyskał dochód 31 079,50 zł;

Informacja o dochodach

327

0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

0.12.2. Ocena dowodów

0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

Informacja z KRK

dokument wystawiony przez uprawniony podmiot tj. Krajowy Rejestr Karny – Punkt Informacyjny przy Sądzie Okręgowym; informacja jest aktualna tj. wystawiona w dniu 21 sierpnia 2025r.

Informacja o dochodach

Dokument wygenerowany elektronicznie z systemu teleinformatycznego, nie wzbudza wątpliwości co do wiarygodności informacji w nim zawartych pod względem formalnym i merytorycznym;

0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

.  STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut w apelacji obrońcy oskarżonego

1.

Obrazę prawa procesowego tj.:

a)  art. 410 kpk w zw. z art. 7 kpk poprzez pominięcie przy dokonywaniu ustaleń faktycznych sprawy okoliczności wynikających z dowodu, który Sąd uznał za rzetelny i pełny w postaci opinii biegłego T. D. i nieuwzględnienie wniosków z niej wynikających, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego i dowolnego przyjęcia, iż oskarżony nie ustąpił pierwszeństwa poruszającemu się rowerzyście, w następstwie czego uderzył w rowerzystę , podczas gdy z opinii biegłego jasno wynika, iż to oskarżony miał pierwszeństwo przejazdu – w konsekwencji powyższego błąd w ustaleniach faktycznych i przyjęcie, że oskarżony naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym w stopniu pozwalającym na zarzucenie mu czynu z art. 177 § 2 kk , w sytuacji gdy zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym zostały naruszone , ale przede wszystkim przez M. W.,

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Zarzut jest niezasadny, albowiem Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił, że oskarżony nieumyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym opierając się na opinii biegłego z zakresu ruchu drogowego T. D.. Z treści opinii wynika, że bezpośrednią przyczyną wypadku było nieprawidłowe zachowanie obu jego uczestników, którzy zbliżając się do siebie nie zachowali szczególnej ostrożności i niewłaściwie ocenili stan ruchu drugiego pojazdu. Zachowanie kierującego pojazdem ciężarowym S. R. było nieprawidłowe, gdyż wykonując manewr skrętu w prawo nie zachował szczególnej ostrożności przez co nie zauważył zbliżającego się do toru ruchu jego pojazdu rowerzysty nadjeżdżającego z prawej strony. Zachowanie pokrzywdzonego rowerzysty M. W. było nieprawidłowe, gdyż mając możliwość praktycznie ciągłej obserwacji samochodu M. , realizującego manewr skrętu w prawo, nie zachował szczególnej ostrożności i wjechał na tor ruchu tego pojazdu. W chwili zderzenia samochód M. centralnie przodem uderzył w lewy bok rowerzysty. Bezpośrednio przed wypadkiem kierujący samochodem M. S. R. realizował skręt w prawo poruszając się z prędkością około 6-10 km/h, a rowerzysta poruszał się po jezdni obok chodnika, ze średnią prędkością adekwatną dla 66- letniego rowerzysty około 3,4 m/s. Biegły szczegółowo przeanalizował kolejne etapy tego zdarzenia w szczególności możliwość obserwacji położenia rowerzysty przez kierowcę (...). Kierujący rowerem M. W. powinien być widoczny w prawym oknie kabiny, a po zbliżeniu się do drogi w którą wjeżdżał oskarżony także przez okno przednie. Kierujący samochodem przy tak małej prędkości 6-10 km/h mógł się zatrzymać przed torem ruchu rowerzysty i uniknąć najechania na niego. Wprawdzie na rozprawie biegły przyznał, że pierwszeństwo przejazdu miał samochód, gdyż rowerzysta nie poruszał się na drodze dla rowerów, ale wypadek zaistniał z powodu błędów obu uczestników.

Trzeba przypomnieć, że przestępstwo z art. 177 § 1 k.k. stanowi wprawdzie występek nieumyślny, o jakim mowa w art. 9 § 2 k.k. (ze względu na nieumyślne spowodowanie określonego w nim skutku w postaci naruszenia rozstroju zdrowia pokrzywdzonego), to jednak samo naruszenie zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym przez sprawcę przybrać może postać umyślności lub też zachowania nieumyślnego. Występujące w zespole znamion czynu zabronionego z art. 177 § 1 k.k. zróżnicowanie sposobu naruszenia zasad bezpieczeństwa rodzi obowiązek sądu, w razie skazania za tak kwalifikowane przestępstwo, jednoznacznego wskazania postaci winy, to jest właśnie dokładnego ustalenia czy nierespektowanie zasad bezpieczeństwa miało charakter umyślny czy też przybrało łagodniejszą postać winy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 kwietnia 1997r., sygn. V KKN 255/96, OSNKW 1997, z. 7-8, poz. 60).

Przenosząc te rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że oskarżony wykonywał manewry zmiany kierunku ruchu wjeżdżając w ulicę gruntową oraz cofania, gdyż jak sam wyjaśnił planował wjechać tyłem w bramę. Wykonywał te manewry jak sam określił : przód-tył-przód, ustawiając tyłem pojazd ciężarowy na wprost bramy wjazdowej oraz widząc wcześniej rowerzystę z prawej strony. W momencie cofania spojrzał tylko w lusterko czy nie jedzie jakiś samochód. Według oskarżonego rowerzysta stał na chodniku. Z wyjaśnień oskarżonego nie wynika jednak aby obserwował przedpole jazdy, a przecież zmieniając kierunek jazdy tj. skręcając w prawo, a następnie jadąc do przodu, cofając pojazd i jadąc ponownie do przodu , powinien zgodnie z art. 22 i art. 23 ust 1 pkt 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym zachować szczególną ostrożność. W ocenie Sądu oskarżony nie sprawdził czy wykonywany manewr nie spowoduje zagrożenia bezpieczeństwa ruchu. Ponadto te manewry samochodem ciężarowym przód-tył -przód, które jak ocenił oskarżony trwały kilka minut, mogły wprowadzić rowerzystę w błąd co do zamiaru kierunku jazdy kierowcy pojazdu ciężarowego, który ustawiał się tyłem do wjazdu w bramę posesji znajdującej się po przeciwnej stronie drogi. Rowerzysta przejeżdżał przez drogę przed samochodem ciężarowym i w tym momencie pojazd ruszył do przodu uderzając w rowerzystę.

Wbrew argumentom obrońcy przedmiotowe zdarzenie było wynikiem niezachowania przez oskarżonego właściwej w danej sytuacji rozwagi. Oskarżony wykonywał manewry zmiany kierunku ruchu bez zachowania szczególnej ostrożności, nie obserwując przedpola jazdy. Ta wadliwie oceniona przez oskarżonego sytuacja drogowa, która w rezultacie doprowadziła do wypadku, stanowi właśnie o nieumyślnym naruszeniu zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym, które to w okolicznościach faktycznych sprawy określone zostały w art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o Ruchu Drogowym (Dz. U. 2012.1137 j.t.). S. R. nie zachował szczególnej ostrożności, albowiem choć mógł to uczynić, nie przewidział, że może wywołać skutek w postaci wypadku drogowego i obrażeń ciała pokrzywdzonego, który także przyczynił się w sposób istotny do wypadku.

W ocenie Sądu Okręgowego gdyby oskarżony zachował szczególną ostrożność i uważnie obserwował przedpole jazdy, to mógłby dostrzec rowerzystę przejeżdżającego przez jezdnię i zatrzymać samochód przed torem jazdy rowerzysty.

Jak powszechnie się przyjmuje przekroczenie przepisów przez innego użytkownika drogi zwalnia -zgodnie z zasadą ograniczonego zaufania – osobę przestrzegającą przepisów od odpowiedzialności, gdy nie mogła przekroczenia ze strony współuczestnika ruchu zauważyć lub przewidzieć i nie była w stanie dostosować swego zachowania do powstałych warunków. Tymczasem oskarżony nie zachował szczególnej ostrożności przy kilkukrotnej zmianie kierunku ruchu i nie upewnił się, że wykonywany manewr nie spowoduje zagrożenia bezpieczeństwa ruchu, nie upewnił się czy przed pojazdem nie znajduje się przeszkoda. Wbrew zarzutom obrońcy prowadzącego pojazd nie ekskulpuje fakt, że ofiara wypadku swoim nieprawidłowym zachowaniem przyczyniła się do niego. W ruchu drogowym właśnie dlatego obowiązuje zasada tzw. ograniczonego zaufania wobec innych uczestników ruchu, że nawet ewentualne przyczynienie się innego uczestnika ruchu do spowodowania wypadku drogowego, nie zwalnia od odpowiedzialności tego, kto swoim działaniem także się do niego przyczynił.

Nieprawidłowe zachowanie kierującego samochodem ciężarowym marki M. pozostawało w związku przyczynowo-skutkowym z zaistniałym wypadkiem. Oskarżony miał możliwość uniknięcia zderzenia z rowerzystą, a skutki wypadku są następstwem nie tylko nieprawidłowego zachowania rowerzysty, który przejeżdżał przez jezdnię i nie ustąpił pierwszeństwa pojazdowi, ale także są następstwem nie zachowania szczególnej ostrożności podczas wykonywania manewru kilkukrotnej zmiany kierunku ruchu przez kierującego samochodem ciężarowym, który przyczynił się do zaistnienia wypadku i jego skutków w sposób znaczny.

Nie ma zatem racji skarżący, że oskarżony nie miał żadnego wpływu na przebieg wypadku i nieprawidłowe zachowanie rowerzysty ekskulpuje oskarżonego. Stan zagrożenia spowodował kierujący pojazdem, który wbrew obowiązującym przepisom nie upewnił się, czy przed pojazdem nie znajduje się przeszkoda i nie zachował szczególnej ostrożności wykonując manewr skrętu w prawo, a następnie manewrów jazdy do przodu, do tyłu i ponownie do przodu, nie zauważył zbliżającego się do toru ruchu jego pojazdu rowerzysty nadjeżdżającego z prawej strony. W przedmiotowej sytuacji drogowej oskarżony kierując samochodem ciężarowym marki M. miał możliwość zauważenia rowerzysty i mógł uniknąć wypadku poprzez wstrzymanie ruchu swego pojazdu przed torem ruchu rowerzysty. Nieprawidłowe zachowanie kierującego (...) nr rej. (...) pozostawało w związku przyczynowo-skutkowym z zaistniałym wypadkiem. Nie ma zatem racji obrońca, że nieprawidłowe zachowanie rowerzysty wyłącza całkowicie winę oskarżonego w przedmiotowej sprawie.

W tym miejscu należy przywołać wyrok SN z dnia 3 listopada 2010r. II KK 109/10 „Odpowiedzialność za spowodowanie wypadku w rozumieniu art. 177 k.k. nie ogranicza się jedynie do sprawców wyłącznie winnych lub w przeważającej mierze odpowiadających za dojście do wypadku”.

Przyczynienie się pokrzywdzonego do zaistnienia przestępstwa w komunikacji drogowej nie stanowi okoliczności wpływającej na postać winy lub kwalifikację prawną czynu sprawcy. Przyczynienie się pokrzywdzonego do zaistnienia wypadku nie mieści się w ustawowym pojęciu „ustalenie czynu przypisanego”, a zatem nie stanowi elementu wyroku, a jedynie okoliczność, która może wpływać na stopień winy sprawcy i mieć wpływ na wymiar kary.

Z powyższych względów zarzut obrońcy jest niezasadny.

Lp.

Zarzut w apelacji obrońcy oskarżonego

Obrazę prawa procesowego tj.

b)  art. 7 kpk poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów i dokonanie w sposób zupełnie dowolny oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, polegające na ustaleniu, iż pokrzywdzony przed wypadkiem miał badany wzrok i w ramach tego badania podano mu krople zaburzające widzenie, co zdaniem Sądu mogło wpłynąć na gorszą percepcję przez pokrzywdzonego sytuacji na drodze, podczas gdy prawidłowym powinno być przyjęcie, iż pokrzywdzony w takim stanie w ogóle nie powinien kierować rowerem w ruchu drogowym, bowiem nie mógł prawidłowo obserwować trasy przejazdu, w tym obserwować innych uczestników ruchu, a także podjąć manewrów wskazanych w opinii biegłego , to jest „widząc że samochód jest w ruchu winien zahamować i zatrzymać się” , w sytuacji gdy zgodnie z opinią biegłego oskarżony prowadzący pojazd miał pierwszeństwo przejazdu, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego przyjęcia przez Sąd , że to oskarżony doprowadził do wypadku drogowego.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Zarzut jest niezasadny, albowiem Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił, że pokrzywdzony M. W. w dniu zdarzenia przed wypadkiem około godz. 10:45 był u okulisty, gdzie podczas badania dna oczu miał podane krople rozszerzające źrenice, co powoduje czasowe utrudnienie widzenia utrzymujące się od 2 do 4 godzin. Powyższa okoliczność znajduje potwierdzenie w dokumentacji medycznej nadesłanej z ośrodka zdrowia (k.227,229-230). Rację ma Sąd Rejonowy, że krople zaburzające widzenie mogły wpłynąć u pokrzywdzonego na gorszą percepcję sytuacji na drodze. Tym niemniej argumentacja obrońcy, że pokrzywdzony w tej sytuacji ponosi wyłączną winę za spowodowanie wypadku jest chybiona. Wskazać należy, że z opinii biegłego wynika iż w przedmiotowej sytuacji drogowej kierujący (...) miał możliwość zauważenia rowerzysty i mógł uniknąć wypadku poprzez wstrzymanie ruchu swego pojazdu przed spodziewanym ruchem rowerzysty. Zachowanie oskarżonego , który kierował samochodem ciężarowym marki M. było nieprawidłowe gdyż wykonując manewr zmiany kierunku ruchu tj. najpierw skrętu w prawo, a następnie kilkukrotnie manewr ruszenia do przodu i cofania podczas ustawiania się do wjazdu tyłem w bramę posesji, miał obowiązek zachować szczególną ostrożność i obserwować nie tylko co się dzieje z tyłu pojazdu, ale także powinien obserwować obie strony i przód pojazdu. W dodatku te kilkukrotne manewry przód-tył- przód mogły wprowadzić rowerzystę w błąd co do kierunku ruchu pojazdu. Bezpośrednią przyczyną wypadku było nieprawidłowe zachowanie obu jego uczestników, którzy zbliżając się do siebie nie zachowali szczególnej ostrożności i niewłaściwie ocenili stan ruchu drugiego pojazdu.

Nie ma zatem racji skarżący, że oskarżony nie miał żadnego wpływu na przebieg wypadku i nieprawidłowe zachowanie rowerzysty ekskulpuje oskarżonego. Stan zagrożenia spowodował kierujący pojazdem, który wbrew obowiązującym przepisom nie upewnił się, czy przed pojazdem nie znajduje się przeszkoda i nie zachował szczególnej ostrożności wykonując manewr skrętu w prawo, a następnie manewry kilkukrotnej zmiany kierunku jazdy podczas ustawiania pojazdu do wjazdu tyłem w bramę posesji, nie zauważył zbliżającego się do toru ruchu jego pojazdu rowerzysty nadjeżdżającego z prawej strony. W przedmiotowej sytuacji drogowej kierujący samochodem M. oskarżony miał możliwość zauważenia rowerzysty i mógł uniknąć wypadku poprzez wstrzymanie ruchu swego pojazdu przed torem ruchu rowerzysty. Nieprawidłowe zachowanie kierującego (...) nr rej. (...) pozostawało w związku przyczynowo-skutkowym z zaistniałym wypadkiem. Nie ma zatem racji obrońca, że nieprawidłowe zachowanie rowerzysty wyłącza całkowicie winę oskarżonego w przedmiotowej sprawie.

Przyczynienie się pokrzywdzonego do zaistnienia przestępstwa w komunikacji drogowej nie stanowi okoliczności wpływającej na postać winy lub kwalifikację prawną czynu sprawcy. Przyczynienie się pokrzywdzonego do zaistnienia wypadku nie mieści się w ustawowym pojęciu „ustalenie czynu przypisanego”, a zatem nie stanowi elementu wyroku, a jedynie okoliczność, która może wpływać na stopień winy sprawcy i mieć wpływ na wymiar kary.

Z powyższych względów zarzut obrońcy jest niezasadny.

Zarzut w apelacji obrońcy oskarżonego

Obrazę prawa procesowego tj.

c)  art. 624 § 1 kpk w zw. z art. 7 kpk poprzez dokonanie błędnej oceny stanu majątkowego oskarżonego i jego sytuacji rodzinnej, co skutkowało przyjęciem, iż sytuacja oskarżonego umożliwia mu uiszczenie kwoty 300 zł tytułem opłaty oraz 3.569,00 zł tytułem pozostałych kosztów sądowych podczas gdy oskarżony po wypadku utracił pracę jako zawodowy kierowca i do tej pory nie pracuje , utrzymuje siebie i żonę z emerytury w wysokości 2.080,00 zł a tym samym uiszczenie przez niego ww. kosztów będzie dla niego zbyt uciążliwe.

☒ zasadny

☐ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Zarzut jest zasadny, albowiem rację ma skarżący, że Sąd Rejonowy nie uwzględnił złej sytuacji majątkowej oskarżonego, który utrzymuje się z niewysokiej emerytury i ma na utrzymaniu żonę, która podejmuje tylko prace dorywcze.

Wskazać więc należy, że oskarżony, który ma obecnie 72 lata i nie może podjąć dodatkowego zatrudnienia, nie będzie w stanie uiścić kosztów sądowych w całości, a w szczególności wydatków w kwocie 3569 zł. Na podstawie informacji uzyskanych o dochodach oskarżonego w 2023r. należy ustalić, że miesięczny dochód oskarżonego oscyluje w granicach 2500 zł, który z całą pewnością pozwala jedynie na pokrycie niezbędnych wydatków oskarżonego na utrzymanie rodziny. Z powyższych względów należy zwolnić oskarżonego od kosztów sądowych za postępowanie przed Sądem I instancj.

Lp.

Zarzuty w apelacji oskarżonego

2.Obrazę prawa materialnego tj. art. 177 § 2 kk poprzez skazanie oskarżonego mimo, iż przyczynienie się pokrzywdzonego M. W. do wypadku z dnia 21 listopada 2019r. polegające na nieustąpieniu pierwszeństwa przejazdu pojazdowi kierowanemu przez oskarżonego oraz podjęciu się przez niego jazdy rowerem w sytuacji ograniczonej sprawności w związku z uprzednim podaniem mu kropli utrudniających widzenie, miało tak istotne znaczenie dla zaistnienia zdarzenia z dnia 21 listopada 2019r. , że powinno to prowadzić do całkowitego wyłączenia odpowiedzialności oskarżonego za czyn z art. 177 § 2 k.k.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Zarzut jest niezasadny, albowiem zarzut obrazy prawa materialnego można skutecznie postawić wówczas gdy skarżący nie kwestionuje ustaleń faktycznych , natomiast podważa ocenę prawną czynu polegającą na wadliwej subsumcji ustalonych faktów pod określony przepis prawa materialnego albo też nie zgadza się z dokonaną wykładnią przepisu. Natomiast gdy skarżący neguje kwalifikację prawną czynu, ponieważ zachowanie oskarżonego przebiegało inaczej niż ustalił to sąd pierwszej instancji , to podstawą apelacji powinien być zarzut błędu w ustaleniach faktycznych a nie obraza prawa materialnego. Stawiając ten zarzut skarżący powinien wykazać, że jego następstwem było niewłaściwe zastosowanie przepisu prawa materialnego, co stanowi uzasadnienie relewantności tego zarzutu. Dlatego też gdy od ustaleń faktycznych zależy ocena prawna czynu , to zarzut apelacji powinien odnosić się do tych ustaleń, ponieważ stanowią one podstawę przyjętej kwalifikacji prawnej.

W ocenie Sądu Okręgowego oskarżonemu S. R. należy przypisać odpowiedzialność za wypadek samochodowy z art. 177 § 2 k.k., wobec ustalenia naruszenia przez sprawcę reguł ostrożności oraz pozytywne zweryfikowanie, że gdyby owe reguły zostały zachowane, to do wystąpienia skutku by nie doszło. W świetle wyroku SN z dnia 23 lipca 2014r. V KK 32/14 „Współodpowiedzialnymi za wypadek drogowy może być dwóch lub więcej uczestników ruchu drogowego, z zastrzeżeniem przypisania im tylko takiego skutku, jaki został przez nich spowodowany poprzez chociażby nieumyślne naruszenie zasad bezpieczeństwa w ruchu”.

Warunkiem takiej oceny prawnej jest stwierdzenie, w odniesieniu do każdego z tych uczestników z osobna, że w zarzucalny sposób naruszył on, chociażby nieumyślnie, zasady bezpieczeństwa w ruchu, a także, że pomiędzy jego zachowaniem a zaistniałym wypadkiem istnieje powiązanie przyczynowe oraz tego, że istnieje normatywna podstawa do przyjęcia, iż zachowanie uczestnika ruchu powiązane przyczynowo z wypadkiem zasługuje na ukaranie. Ten ostatni wyznacznik odpowiedzialności oceniać należy według kryterium, w myśl którego przypisywalny jest tylko taki skutek, który został przez danego uczestnika ruchu spowodowany w wyniku sprowadzenia przezeń niedozwolonego niebezpieczeństwa (ryzyka) jego powstania albo istotnego zwiększenia ryzyka już istniejącego (a będącego np. wynikiem zachowania innego współuczestnika ruchu) - oczywiście w razie zrealizowania się tego właśnie niebezpieczeństwa (ryzyka) w postaci skutku spełniającego znamiona typu czynu określonego w art. 177 § 1 lub 2 k.k. (vide wyrok SN z dnia 8 kwietnia 2013r. II KK 206/12). Zgodnie zaś z wyrokiem SN z dnia 3 listopada 2010r. II KK 109/10 „ Odpowiedzialność za spowodowanie wypadku w rozumieniu art. 177 k.k. nie ogranicza się jedynie do sprawców wyłącznie winnych lub w przeważającej mierze odpowiadających za dojście do wypadku”.

Oskarżony jest współodpowiedzialny za wypadek określony w art. 177 § 2 k.k. do którego przyczynił się też pokrzywdzony, który naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym, gdyż mając możliwość praktycznie ciągłej obserwacji samochodu M., realizującego manewr skrętu w prawo, nie zachował szczególnej ostrożności i wjechał na tor ruchu tego pojazdu. Bezpośrednią przyczyną wypadku było nieprawidłowe zachowanie obu jego uczestników, którzy zbliżając się do siebie nie zachowali szczególnej ostrożności i niewłaściwie ocenili stan ruchu drugiego pojazdu.

Niewątpliwie przyczynienie się pokrzywdzonego do zaistnienia wypadku powinno być uwzględnione na korzyść oskarżonego, gdyż jest elementem zmniejszającym winę sprawcy i powinno być traktowane jako okoliczność łagodząca. Prowadzącego pojazd nie ekskulpuje jednak fakt, że ofiara wypadku swoim nieprawidłowym zachowaniem przyczyniła się do niego, jeżeli takie zachowanie było do przewidzenia z uwagi na jej rzucające się w oczy właściwości, które obligowały, zgodnie z zasadą ograniczonego zaufania do szczególnej nieufności i ostrożności. Gdyby oskarżony zachował szczególną ostrożność wykonując manewr skrętu w prawo i obserwował w prawym oknie kabiny nadjeżdżającego z prawej strony rowerzystę, to mógł się zatrzymać przed torem ruchu rowerzysty i uniknąć najechania na pokrzywdzonego. W świetle utrwalonych poglądów doktryny i orzecznictwa SN w ruchu drogowym właśnie dlatego obowiązuje zasada tzw. ograniczonego zaufania wobec innych uczestników ruchu, że nawet ewentualne przyczynienie się innego uczestnika ruchu do spowodowania wypadku drogowego, nie zwalnia od odpowiedzialności tego, kto swoim działaniem także się do niego przyczynił.

Jedyną okolicznością wyłączającą odpowiedzialność oskarżonego byłoby ustalenie, iż niemożliwe byłoby uniknięcie kolizji i takich samych jej skutków, gdyby oskarżony zachował szczególną ostrożność przy wykonywaniu manewru skrętu w prawo, a w szczególności sprawdził czy wykonywany manewr nie spowoduje zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu i upewnił się czy przed pojazdem ciężarowym nie znajduje się przeszkoda. Przeprowadzone dowody w szczególności opinia biegłego z zakresu ruchu drogowego temu przeczy. Z powyższych względów zarzut obrońcy jest niezasadny.

Wniosek

Wnoszę o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Wniosek o uniewinnienie oskarżonego jest niezasadny, albowiem przeprowadzone w tej sprawie dowody potwierdzają, że oskarżony nieumyślnie naruszył zasady ruchu drogowego w ten sposób, że wykonując manewr skrętu w prawo nie zachował szczególnej ostrożności przez co nie zauważył zbliżającego się do toru ruchu jego pojazdu rowerzysty nadjeżdżającego z prawej strony. Nieprawidłowe zachowanie kierującego pojazdem ciężarowym M. (...) nr rej. (...) pozostawało w związku przyczynowo-skutkowym z zaistniałym wypadkiem. Zachowanie pokrzywdzonego rowerzysty M. W. było nieprawidłowe, gdyż mając możliwość praktycznie ciągłej obserwacji samochodu realizującego manewr skrętu w prawo, nie zachował szczególnej ostrożności i wjechał na tor ruchu tego pojazdu. Przyczynienie się pokrzywdzonego do zaistnienia wypadku nie ekskulpuje oskarżonego gdyż do zaistnienia wypadku przyczynili się obaj jego uczestnicy. Nawet jeśli pokrzywdzony przyczynił się do wypadku gdyż wjechał rowerem na tor ruchu pojazdu ciężarowego, to jednak drugą równorzędną przyczyną wypadku było zachowanie oskarżonego, który nie obserwował jezdni z należytą uwagą i nie zareagował prawidłowo na widok nadjeżdżającego z prawej strony rowerzysty, bo go w ogóle nie zauważył. Powodem wypadku było nieumyślne naruszenie przez kierującego zasady zachowania ostrożności określonej w art. 3 ust 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym i brak należytej obserwacji drogi, co spowodowało niezauważenie przez kierującego nieprawidłowego zachowania rowerzysty, który wjechał na tor ruchu pojazdu ciężarowego. Oskarżony miał jednak możliwość uniknięcia wypadku gdyby w porę zahamował.

Wobec niezasadności zarzutów wniosek o uniewinnienie oskarżonego jest niezasadny;

4.  OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5.  ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

0.11.

Przedmiot utrzymania w mocy

0.1utrzymano wyrok w mocy w zakresie winy, kwalifikacji prawnej przypisanego czynu oraz wymierzonej kary

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

Żaden z zarzutów apelacji wskazanych w pkt 1 a, b oraz 2 nie okazał się zasadny. Jednocześnie nie stwierdzono okoliczności, które Sąd Okręgowy miałby obowiązek wziąć pod uwagę z urzędu. Wyrok należało zatem utrzymać w mocy w zakresie winy, kwalifikacji prawnej przypisanego czynu oraz wymierzonej kary.

Sąd Rejonowy uwzględnił przyczynienie się pokrzywdzonego do wypadku, jako okoliczność łagodzącą przy wymiarze kary. Ponadto na wymiar kary miało także wpływ ustalenie, że oskarżony niemyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym.

Mając powyższe rozważania na uwadze stwierdzić należało, iż orzeczona wobec oskarżonego S. R. kara 10 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na 3 lata próby jest karą współmierną do stopnia winy i okoliczności popełnienia przestępstwa.

Sąd Rejonowy wymierzając oskarżonemu karę uwzględnił wszystkie okoliczności wpływające na wymiar kary, tj. motywację i sposób zachowania się sprawcy, w tym nieumyślne naruszenie zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym, właściwości osobiste oskarżonego oraz sposób jego życia przed popełnieniem przestępstwa i po jego popełnieniu, jego dotychczasową niekaralność, jak również przyczynienie się pokrzywdzonego do skutków wypadku.

Sąd Okręgowy podziela wnioski, że wobec oskarżonego można postawić pozytywną prognozę kryminologiczną uznając, że dla osiągnięcia celów zapobiegawczych i wychowawczych kary wobec oskarżonego, a także dla potrzeb w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa nie jest konieczne wykonanie kary pozbawienia wolności. Pozytywna prognoza kryminologiczna znalazła odzwierciedlenie w zastosowaniu wobec oskarżonego instytucji warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności. Sąd Okręgowy uznał, że w realiach przedmiotowej sprawy 3 letni okres próby i dolegliwość w postaci obowiązku probacyjnego w postaci informowania sądu o przebiegu okresu próby, będzie odpowiednie dla weryfikacji prognozy kryminalistycznej i jednocześnie spełni cele kary.

0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

0.0.11.

Przedmiot i zakres zmiany

zmiana wyroku dotyczy tylko rozstrzygnięcia o kosztach sądowych za postępowanie przed Sądem I instancji. W ocenie Sądu Odwoławczego z uwagi na niewielką wysokość dochodów oskarżonego należy uznać, że w oparciu o art. 624 § 1 kpk zachodzą przesłanki do zwolnienia oskarżonego od wydatków w wysokości 3569 złotych. Z powyższych względów Sąd Odwoławczy uchylił rozstrzygnięcie z pkt 6 wyroku.

Zwięźle o powodach zmiany

Zmiana wyroku wynika z częściowej zasadności zarzutu podniesionego w pkt 1c) apelacji obrońcy oskarżonego.

0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1.1.

☐ art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

4.1.

☐ art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6.  Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

Brak numeracji

Wobec niewielkiej wysokości dochodów uzyskiwanych przez oskarżonego, Sąd Okręgowy zwolnił oskarżonego od kosztów sądowych w postępowaniu odwoławczym uznając, że przemawiają za tym względy słuszności.

7.  PODPIS

Sędzia Anna Zawadka Sędzia Adam Bednarczyk Sędzia Anna Kalbarczyk

0.11.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca oskarżonego

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Całość rozstrzygnięcia w wyroku Sądu Rejonowego w Wołominie z dnia 18 kwietnia 2024r. sygn. akt II K 769/20

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☒

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

☐

Uchylenie

☒

Zmiana