Pełny tekst orzeczenia

Formularz UK 2

Sygnatura akt

VI Ka 457/24

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1.  CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1  Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi - Północ w Warszawie z dnia 13 lutego 2024 r. w sprawie o sygn. akt VIII K 79/23

1.2  Podmiot wnoszący apelację

☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☐ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

0.11.3. Granice zaskarżenia

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść

☒ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji.

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k. - obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k. - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k. - rażąca niewspółmierności kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

Zmiana

2.  Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

0.12.1. Ustalenie faktów

0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Wskazać oskarżonego.

Wskazać fakt.

Dowód ze wskazaniem numeru karty, na której znajduje się dowód.

N. R.

I.

R.

Dotychczasowa niekaralność

Sytuacja majątkowa

Karta karna k. 417-418

Informacja e - (...) k.416

0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Wskazać oskarżonego.

Wskazać fakt.

Dowód ze wskazaniem numeru karty, na której znajduje się dowód.

0.12.2. Ocena dowodów

0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Wskazać fakt

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu.

Dotychczasowa niekaralność

Sytuacja majątkowa

Karta karna

Informacja e - (...)

Dokumenty sporządzone przez uprawnione podmioty, nie kwestionowane i nie budzące żadnych wątpliwości.

0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Wskazać fakt

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu.

.  STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

Prokurator zaskarżonemu wyrokowi zarzucił

a) co do oskarżonego N. R. błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na treść orzeczenia, polegający na niezasadnym przyjęciu, że przemoc wobec osoby stosowana przez oskarżonego nie miała na celu utrzymania się w posiadaniu rzeczy, co w konsekwencji doprowadziło do przypisania ww. oskarżonemu jedynie dopuszczenia się występku z art. 217 § 1 kk

b) co do oskarżonego I. R. błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na treść orzeczenia, polegający na niezasadnym przyjęciu, że przemoc wobec osoby stosowana przez oskarżonego nie miała na celu utrzymania się w posiadaniu rzeczy, co w konsekwencji doprowadziło do przypisania ww. oskarżonemu jedynie dopuszczenia się występku z art. 157 § 2 kk i wykroczenia z art. 119 § 1 kw.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny lub niezasadny.

Zarzuty były niezasadne.

Na wstępie przypomnieć należy, że by ocena dowodów przeprowadzona przez organ postępowania, której następstwem są określone ustalenia faktyczne, została dokonana zgodnie z regułami art. 7 kpk konieczne jest: 1) oparcie jej na wszystkich przeprowadzonych dowodach, mając na względzie, że podstawę orzeczenia może stanowić tylko całokształt okoliczności ujawnionych w toku postępowania, mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia danej kwestii; 2) uwzględnienie zasad prawidłowego rozumowania; 3) uwzględnienie wskazań wiedzy; 4) uwzględnienie doświadczenia życiowego. Zasada swobodnej oceny dowodów jest zasadą kontrolowanej oceny dowodów, która wyraża się w dwóch aspektach. Po pierwsze, organ procesowy musi uzasadnić, dlaczego oparł się na jednych, a nie na innych dowodach oraz dlaczego nie uznał dowodów przeciwnych. Po drugie, organ odwoławczy kontroluje swobodną ocenę dowodów dokonaną przez organ pierwszej instancji. Przy czym zarzut naruszenia art. 7 kpk nie może ograniczać się do wskazania wadliwości sędziowskiego przekonania o wiarygodności jednych, a niewiarygodności innych źródeł czy środków dowodowych, lecz powinien wykazać konkretne błędy w samym sposobie dochodzenia do określonych ocen, przemawiające w zasadniczy sposób przeciwko dokonanemu rozstrzygnięciu. W grę może wchodzić np. pominięcie istotnych środków dowodowych, niedostrzeżenie ważnych rozbieżności, uchylenie się od oceny wewnętrznych czy wzajemnych sprzeczności.

Jak słusznie wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 15 kwietnia 2021 r. w sprawie o sygn. akt III KK 78/21, prezentowanie własnej - możliwej w realiach konkretnej sprawy - oceny dowodów, bez wykazania błędności tej, której dokonał sąd pierwszej instancji, nie upoważnia jeszcze sądu odwoławczego do zajęcia w tej materii stanowiska odmiennego. Sąd odwoławczy, zwłaszcza w sytuacji, gdy nie prowadzi samodzielnie postępowania dowodowego co do istoty sprawy, jest bowiem głównie sądem kontrolującym procedowanie przed sądem pierwszej instancji i stanowisko tego sądu może zakwestionować jedynie wówczas, gdy wykaże, że to postępowanie i jego wynik obrażają prawo. Sąd Okręgowy podziela również pogląd zawarty w wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 7 listopada 2019 r. w sprawie o sygn. akt II AKa 173/19. Wskazano w nim, że na uzasadnienie błędu ustaleń faktycznych lub naruszenie standardów swobodnej oceny bądź interpretacji dowodów nie wystarczy subiektywne przekonanie skarżącego o niesprawiedliwości orzeczenia, a konieczne jest wykazanie, że w zaskarżonym wyroku poczyniono ustalenie faktycznie nie mające oparcia w przeprowadzonych dowodach, albo że takiego ustalenia nie poczyniono mimo, że z przeprowadzonych dowodów określony fakt jednoznacznie wynikał, względnie wykazanie, iż tok rozumowania sądu I instancji był sprzeczny ze wskazaniami doświadczenia życiowego, prawidłami logiki, czy zasadami wiedzy.

Mając powyższe na uwadze, apelacja prokuratora stanowiła jedynie subiektywną ocenę zaistniałych okoliczności i gołosłowną polemikę z zaskarżonym wyrokiem. Wbrew jego twierdzeniom Sąd Rejonowy prawidłowo, zgodne z regułami wynikającymi z art. 7 kpk, ocenił cały zgromadzony materiał dowodowy i poczynił trafne ustalenia faktyczne, prawidłowo uznając, że oskarżony N. R. dopuścił się czynu z art. 217 § 1 kk, a oskarżony I. R. czynów z art. 119 § 1 kw oraz 157 § 2 kk. Po pierwsze, brak jakiegokolwiek dowodu na to, że oskarżeni działali wspólnie i w porozumieniu w zakresie kradzieży mienia należącego do sklepu. Do środka wszedł jedynie oskarżony I. R.. W tym czasie oskarżony N. R. cały czas siedział w samochodzie. W dodatku na miejscu pasażera. Nie sposób zatem przyjąć, żeby odgrywał jakąkolwiek rolę w popełnionym przez swojego syna czynie. Oskarżyciel publiczny nie wykazał, żeby mężczyźni ze sobą współdziałali. Sam fakt ich pokrewieństwa, jak również poruszania się przez nich tym samym pojazdem, w którym na chwilę znalazły się utracone rzeczy, był oczywiście niewystarczający. Oskarżony N. R. mógł nie wiedzieć, co oskarżony I. R. robi w sklepie. Z kolei ten nie musiał tego wcześniej planować, a tym bardziej z nim rozmawiać, mogąc po prostu wykorzystać nadarzającą się okazję.

Po drugie, dla popełnienia czynu z art. 281 kk kluczowe jest to, żeby przemoc została użyta w celu utrzymania się w posiadaniu skradzionej rzeczy. Ponadto musi tak postąpić nie jakakolwiek osoba, ale ta, która poprzednio dokonała ich zaboru w celu przywłaszczenia. Tymczasem ze zgromadzonego materiału dowodowego, w tym zeznań świadków M. F. i M. B., wynikało, że kiedy tylko oskarżony I. R. wsiadł do samochodu, to od razu przekazał skradzione rzeczy oskarżonemu N. R.. Z kolei ten, kiedy tylko pojawili się pracownicy ochrony i zapukali w szybę od strony kierowcy, a następnie próbowali go ująć, to wyrzucił je na znajdujący się obok trawnik (zeznania świadka M. F. - k.3, 166). Tym samym oskarżony N. R., a tym bardziej oskarżony I. R., nie znajdował się już w tym momencie w posiadaniu tych przedmiotów. Trudno, żeby było inaczej, skoro były nie tylko poza pojazdem, ale w pewnej odległości od nich. Władztwo nad nimi zostało ewidentnie utracone. W dodatku świadomie. Po trzecie, dopiero wówczas, kiedy oskarżony I. R. został wyciągnięty z samochodu i był trzymany, żeby nie uciekł, oskarżony N. R. naruszył nietykalność cielesną pracowników ochrony poprzez odpychanie. Jeszcze później, kiedy w/w został obezwładniony przez świadka M. B., oskarżony I. R. wyrwał się świadkowi M. F. i kilkukrotnie uderzył go pięścią w twarz. Także i tutaj nie było współdziałania obu mężczyzn.

Jak słusznie wskazał Sąd Apelacyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 19 marca 2013 r. w sprawie o sygn. akt II AKa 42/13, przestępstwo kradzieży rozbójniczej (art. 281 kk) polega na zastosowaniu przemocy wobec osoby, groźby natychmiastowego jej użycia lub na doprowadzeniu człowieka do stanu nieprzytomności lub bezbronności w celu utrzymania się w posiadaniu zabranej rzeczy. Strona podmiotowa tego przestępstwa charakteryzuje się podwójną kierunkowością zamiaru. Sprawca najpierw podejmuje działania zmierzające do zaboru cudzej rzeczy ruchomej w celu przywłaszczenia (bez użycia przemocy lub innych rozbójniczych środków), a po osiągnięciu tego celu, a więc po przejęciu władztwa nad rzeczą, podejmuje działania polegające na używaniu przemocy wobec osoby, grożeniu natychmiastowym jej użyciem albo doprowadzeniu człowieka do stanu nieprzytomności lub bezbronności, przy czym działania te są ukierunkowane celowo na zapewnienie utrzymania się w posiadaniu zabranej rzeczy. Jak z kolei stwierdził Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w wyroku z dnia 8 maja 2018 r. w sprawie o sygn. akt VI Ka 163/18, kradzież rozbójnicza z art. 281 kk polega na zastosowaniu przemocy wobec osoby, groźby natychmiastowego jej użycia lub doprowadzeniu człowieka do stanu nieprzytomności lub bezbronności w celu utrzymania się w posiadaniu zabranej rzeczy. Kradzież rozbójniczą może popełnić sprawca który uprzednio dokonał kradzieży i jest w posiadaniu zabranej rzeczy.

Mając powyższe na uwadze, wbrew twierdzeniom skarżącego, oskarżeni zastosowali przemoc wobec pracowników ochrony nie w celu utrzymania się w posiadaniu skradzionych rzeczy, ale w celu uniknięcia ujęcia i pociągnięcia do odpowiedzialności. Tyczyło się to zwłaszcza oskarżonego I. R., który z uwagi na małą wartość przedmiotów dopuścił się wykroczenia. Oskarżony N. R. chciał pomóc mu się oswobodzić i dlatego odpychał pracowników ochrony. Z tych względów Sąd Rejonowy trafnie uznał, że mężczyźni nie dopuścili się czynu z art. 281 kk w zw. z art. 157 § 2 kk w zw. z art. 11 § 2 kk, ale czynów z art. 217 § 1 kk w przypadku oskarżonego N. R. oraz czynów z art. 119 § 1 kw i art. 157 § 2 kk w przypadku oskarżonego I. R..

Wniosek

Prokurator wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uznanie oskarżonych za winnych przestępstwa z art. 281 kk w zb. z art. 157 § 2 kk w zw. z art. 11 § 2 kk i wymierzenie każdemu z nich kary 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 3 lat próby.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny lub niezasadny.

Jak już wyżej wskazano, brak było podstaw do przyjęcia nie tylko, że oskarżeni dopuścili się wspólnie i w porozumieniu kradzieży rzeczy, ale także, że współdziałając zastosowali przemoc w celu utrzymaniu się w posiadaniu tych przedmiotów. Oskarżeni zareagowali agresją w momencie, kiedy nie mieli już władztwa nad tym mieniem. Ponadto chcieli uniknąć ujęcia i pociągnięcia oskarżonego I. R. do odpowiedzialności za popełnione wykroczenie. Tym samym zmiana zaskarżonego wyroku w oczekiwany przez skarżącego sposób była niemożliwa.

4.  OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

Wskazać wszystkie okoliczności, które sąd uwzględnił z urzędu, niezależnie od granic zaskarżenia
i podniesionych zarzutów (art. 439 k.p.k., art. 440 k.p.k.).

Przedawnienie karalności popełnionego przez oskarżonego I. R. czynu z art. 119 § 1 kw.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności.

Czyn, którego dopuścił się oskarżony I. R. miał miejsce w dniu 5 grudnia 2022 r. Tymczasem zgodnie z dyspozycją art. 45 § 1 kw karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok. Jeżeli w tym okresie wszczęto postępowanie, karalność wykroczenia ustaje z upływem 2 lat od zakończenia tego okresu. W związku z powyższym z dniem 5 grudnia 2025 r. doszło do przedawnienia karalności.

5.  ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

1.3  1

Przedmiot utrzymania w mocy

Popełnienie przez oskarżonego N. R. czynu z art. 217 § 1 kk, a przez oskarżonego I. R. czynu z art. 157 § 2 kk.

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy.

Wbrew twierdzeniom skarżącego Sąd Rejonowy prawidłowo zakwalifikował czyny, których dopuścili się oskarżeni. W rzeczywistości mężczyźni nie działali wspólnie i w porozumieniu, realizując znamiona przestępstw (art. 217 § 1 kk oraz 157 § 2 kk). Sąd Okręgowy nie znalazł jakichkolwiek podstaw, żeby zmienić zaskarżony wyrok w tej części, a zatem utrzymał go w mocy.

0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

1.3.1  1.

Przedmiot i zakres zmiany

Zwięźle o powodach zmiany.

0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

Przedawnienie karalności popełnionego przez oskarżonego I. R. czynu z art. 119 § 1 kw. W związku z powyższym Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok w tym zakresie i na podstawie art. 5 § 1 pkt 4 kpw w zw. z art. 45 § 1 kw prowadzone przeciwko niemu postępowanie w tej części umorzył.

☒ art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia.

Czyn, którego dopuścił się oskarżony I. R. miał miejsce w dniu 5 grudnia 2022 r. Tymczasem zgodnie z dyspozycją art. 45 § 1 kw, karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok. Jeżeli w tym okresie wszczęto postępowanie, karalność wykroczenia ustaje z upływem 2 lat od zakończenia tego okresu. W związku z powyższym z dniem 5 grudnia 2025 r. doszło do przedawnienia karalności.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia.

Konieczność umorzenia postępowania

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia.

4.

Konieczność warunkowego umorzenia postępowania

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i warunkowego umorzenia ze wskazaniem podstawy prawnej warunkowego umorzenia postępowania.

5.

☐ art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia.

0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

0.15.4. Inne rozstrzygnięcia z wyroku

Lp.

Wskazać punkt rozstrzygnięcia z wyroku.

Przytoczyć okoliczności.

6.  Koszty Procesu

Wskazać oskarżonego.

Wskazać punkt rozstrzygnięcia z wyroku.

Przytoczyć okoliczności.

N. R.

I. R.

I

III

Z uwagi na uchylenie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej przypisanego oskarżonemu I. R. w pkt II czynu z art. 119 § 1 kw i umorzenie postępowania w tej części związanymi z tym kosztami procesu w sprawie obciążono Skarb Państwa. Powyższe spowodowało obniżenie zasądzonej w pkt IV opłaty do kwoty 300 złotych. Ponadto, z uwagi na bezzasadność apelacji prokuratora, kosztami sądowymi w postępowaniu odwoławczym obciążono Skarb Państwa.

7.  PODPIS

SSO Tomasz Morycz SSO Sebastian Mazurkiewicz SSO Remigiusz Pawłowski

0.11.3 G. zaskarżenia

numer załącznika 1

Podmiot wnoszący apelację

Prokurator

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi - Północ w W. z dnia 13 lutego 2024 r. w sprawie o sygn. akt VIII K 79/23

0.11.3.1 Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść

☒ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2 Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji.

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k. - obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k. - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k. - rażąca niewspółmierności kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

☐

Uchylenie

☒

Zmiana