1)Sygn. akt III Nsm 503/24
Dnia 20 sierpnia 2025r.
Sąd Rejonowy w Brodnicy Wydział III Rodzinny i Nieletnich
w składzie następującym:
2)Przewodniczący: Sędzia Marzena Sirokos
Protokolant: stażysta Damian Mućka
po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2025r. w Brodnicy
na rozprawie
sprawy z wniosku O. B.
z uczestnictwem zawodowej rodziny zastępczej M. i I. W.
o zmianę wydanych zarządzeń opiekuńczych we władzy rodzicielskiej O. B. nad małoletnimi (...) B. i Z. B. przez przywrócenie władzy rodzicielskiej nad małoletnimi dziećmi
p o s t a n a w i a:
1) oddalić wniosek O. B.,
2) zasądza ze Skarbu Państwa Sądu Rejonowego w Brodnicy na rzecz adwokata P. K. prowadzącego Kancelarię Adwokacką ul. (...), (...)-(...) B. kwotę 240 złotych (dwieście czterdzieści złotych) powiększona o stawkę VAT tytułem pomocy prawnej udzielonej z urzędu wnioskodawczyni,
3) koszty postępowania znosi między stronami.
Na oryginale właściwe podpisy
Za zgodność
Kierownik sekretariatu
III Wydziału Rodzinnego i Nieletnich
mgr K. J.
I. N. 503/24
O. B. złożyła wniosek o zmianę zarządzeń opiekuńczych wydanych postanowieniem tut. Sądu I. N. 498/22 poprzez przywrócenie jej władzy rodzicielskiej nad małoletnimi córkami (...) B. i Z. B..
Uzasadniając wniosek przyznała, że powodem ograniczenia władzy rodzicielskiej był jej problem alkoholowy. Wskazała, że w chwili obecnej problem alkoholowy nie występuje. Podała, że piła alkohol ze względu na stres wywołany ucieczką z Ukrainy i pozostanie jej męża na froncie wojny ukraińsko – rosyjskiej. Od pewnego czasu pracuje na terenie Szwecji i jej problem ustał całkowicie. Wskazała, że jeździ do męża, który prowadzi gospodarstwo rolne i zamierza wrócić na Ukrainę, dzieci zapisać do przedszkola, szkoły i wrócić do swojego zawodu kucharki.
(dowód: wniosek k. 107 – 108)
Sąd ustalił, co następuje
Sąd Rejonowy w Brodnicy Wydział III Rodzinny i Nieletnich Postanowieniem z dnia 13 marca 2024r. w sprawie I. N. 498/22 wszczętej z urzędu z uczestnictwem O. B. o ingerencję Sądu we władzę rodzicielską uczestniczki nad jej małoletnimi dziećmi: (...) B. i Z. B.
i z wniosku O. B.
o przywrócenie władzy rodzicielskiej nad małoletnimi dziećmi (...) B. i Z. B.
ograniczył władzę rodzicielską O. B. nad jej małoletnimi dziećmi:
- (...) B. ur. (...) w miejscowości W. (na Ukrainie); córką O. B.
- Z. B. ur. (...) w miejscowości W. (na Ukrainie); córką O. B.
poprzez umieszczenie tych małoletnich dzieci w rodzinnej pieczy zastępczej wskazanej przez (...) Centrum Pomocy (...) w B. tj. w zawodowej rodzinie zastępczej Państwa M. i I. małż. W. zamieszkałych ul. (...), (...)-(...) B. i ustalił miejsce zamieszkania tych małoletnich dzieci przy rodzinie zastępczej oraz upoważnił rodzinę zastępczą do podejmowania decyzji o istotnych sprawach tych małoletnich dzieci dotyczących ich rozwoju psychicznego, fizycznego w tym dotyczących leczenia i edukacji.
(dowód: Postanowienie I. N. 498/22 z dnia 13 marca 2023r., akta Opm 15/23)
O. B. ma w chwili obecnej 34 lata. Od półtora roku mieszka w G. w Szwecji, gdzie pracuje bez umowy o pracę, doraźnie sprząta, pieli. Ze starszą córką (...) rozmawia od czasu do czasu w weekendy telefonicznie, z młodszą Z. nie rozmawia. Na chwilę obecną wyraża wolę powrotu na Ukrainę do rodzinnego miasta W., gdzie mieszkają jej rodzice i gdzie ona ma mieć mieszkanie. Nadal jest mężatką, jej mężam jest V. B. z którym nie zamierza mieszkać. Z córkami ma sporadyczny kontakt ostatnio tylko telefoniczny z najstarszą córką.
(dowód: zeznania wnioskodawczyni O. B. k. 133- 133v.,).
Małoletnie (...) przebywają w rodzinie zastępczej M. W. i I. W.. Dziewczynki poza środowiskiem rodzinnym przebywają od trzech lat. W opinii Dyrektor (...) Centrum Pomocy (...) w B., nadal istnieją wskazania do umieszczenia dzieci w placówce działającej na podstawie przepisów oświaty, działalności leczniczej lub pomocy społecznej oraz innych formach wsparcia.
Małoletnia (...) na dzień dzisiejszy jest przy bezpośrednim kontakcie zdystansowana do matki, a same rozmowy telefoniczne są krótkie. (...) ma swoje koleżanki, swoje sprawy, znajomych, uczęszcza do szkoły podstawowej nr (...) do klasy IV w której ma świetny kontakt z panią pracującą w bibliotece i z panią ze świetlicy, zapisała się do grupy czirliderek, gra w siatkówkę i jest bardzo lubiana w klasie. Frekwencja jej w szkole wynosi 100 %. Dziewczynka poszerza słownictwo i wiedzę ogólną, pisze czytelnie i starannie. Najlepsze wyniki (...) osiąga z języka angielskiego i informatyki. W rodzinnym domu zastępczym (...) „rządzi” w kuchni, zaprzyjaźniała się z pozostałymi dziećmi umieszczonymi w pieczy, jest najgrzeczniejsza z całej piątki dzieci umieszczonych w rodzinie zastępczej Państwa W.. Był czas, że (...) mówiła, że mama chce ją zabrać do Szwecji, a ona nie chce tam jechać. Małoletnia (...) uczęszcza do przedszkola lubi bajeczki, puzzle, klocki. Dziewczynka z łatwością nawiązuje kontakt z innymi dziećmi, posiada dużą wiedzę o otaczającym jej świecie. Dziewczynki związały się z rodzicami zastępczymi.
(dowód: informacja o całokształcie sytuacji osobistej dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej oraz sytuacji rodziny dziecka k. 116, 125 b, zeznania M. W. k. 133v. – 134, zeznania I. W. k. 134, sprawozdanie z wywiadu środowiskowego k. 126-127)
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie:
- zeznań wnioskodawczyni O. B. k. 133- 133v.,
- zeznań uczestniczki M. W. k. 133v. – 134,
- zeznań uczestnika I. W. k. 134,
- zeznań świadka M. G. k 132,
- sprawozdania z wywiadów środowiskowego w rodzinie B. i małoletnich k. 126 - 127, 128,
- informacji (...) Centrum Pomocy (...) w B. o sytuacji małoletnich w rodzinie zastępczej k. 116, 125 b,- 127,
- akt tut. wydziału O. 15/23 i sprawy I. N. 498/22.
W swoich zeznaniach wnioskodawczyni O. B. wykazywała, że jest gotowa i przygotowana aby przejąć w pełni władzę nad córkami i zapewnić im odpowiednie warunki do rozwoju psycho – fizycznego. Takiemu stanowisku sąd nie dał wiary do czego ustosunkuje się poniżej.
Sąd w pełni dał wiarę zeznaniom uczestników M. W. i I. W.. Zeznania ich były szczere, układały się w logiczną całość, korespondowały również z materiałem dowodowym w postaci informacji z (...) i sprawozdań środowiskowych. W sposób rzetelny, obiektywny uczestnicy nakreślili obecną sytuację małoletnich dziewczynek, ich sytuację osobistą, rozwój psycho – fizyczny.
Sąd dał wiarę zeznaniom M. G. tj. na okoliczność świadczonej przez O. B. pracy na terenie Szwecji oraz, że świadek nie widział, aby spożywała alkohol.
Sąd zważył, co następuje:
Kodeks rodzinny i opiekuńczy nie definiuje pojęcia władzy rodzicielskiej. Przyjmuje się powszechnie, że władza rodzicielska to ogół obowiązków spoczywających na rodzicach i praw im przysługujących względem dziecka w celu należytego sprawowania pieczy nad jego osobą i majątkiem. Decydującym kryterium, na podstawie, którego rozstrzyga się treść oraz wykonywanie władzy rodzicielskiej jest dobro dziecka. Interes dziecka należy przy tym oceniać według kryteriów obiektywnych, przyjętych, jako reguły prawidłowego postępowania w społeczeństwie, z uwzględnieniem wieku dziecka, jego stanu zdrowia, uzdolnień, cech charakterologicznych, właściwości rodziny i środowiska, w którym się wychowuje.
Jak wynika z treści art. 96 § 1 k.r. i o., wychowanie dziecka obejmuje wychowanie fizyczne i duchowe. W ramach wychowania fizycznego rodzice powinni zadbać o zdrowie i życie dziecka, jego pełną sprawność fizyczną. Wychowanie duchowe obejmuje z kolei wpajanie dziecku zasad moralnych i współżycia społecznego, kształtowanie prawego charakteru, wyrabianie w dziecku sumienności, pracowitości i poczucia obowiązku., miłości do ojczyzny, nawyku poszanowania cudzej własności, a także zapewnienie dziecku odpowiedniego do jego uzdolnień wykształcenia i przygotowania do pracy zawodowej.
Stosunki między rodzicami a dziećmi mają charakter szczególny, dobro dziecka wymaga, bowiem maksymalnego stopnia staranności rodziców. Rodzice powinni wykazywać, zatem względem dziecka jak największe zainteresowanie, oddanie i poświęcenie, udzielać mu wskazówek, rad i pomocy, sprawować nadzór nad jego zachowaniem oraz zapewnić mu stosowne rozrywki. Rodzice z zasady wykonują władzę rodzicielską sami, bez zaangażowania sądu opiekuńczego. Jedynie w sytuacjach szczególnych ustawodawca przewidział możliwość ingerencji sądu opiekuńczego w sferę wykonywania przez rodziców ich obowiązków rodzicielskich. Przede wszystkim to brak należytej staranności ze strony rodziców
i niewłaściwe postępowanie rodziców dowodzi, że nie sprawują oni prawidłowo władzy rodzicielskiej i może spowodować interwencję sądu opiekuńczego. Obowiązek udzielenia rodzicom pomocy zachodzi wówczas, gdy okazuje się ona niezbędna dla prawidłowego wykonywania władzy rodzicielskiej. Celem jej powinno być usuwanie przeszkód uniemożliwiających lub utrudniających wykonywanie tej władzy.
Zgodnie z art. 109 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego
§ 1. Jeżeli dobro dziecka jest zagrożone, sąd opiekuńczy wyda odpowiednie zarządzenia.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd uznał, że na tą chwilę O. B. nie daje gwarancji zapewnienia córkom (...) B. i Zlata B. prawidłowego rozwoju psycho – fizycznego, stworzenia im właściwego środowiska do codziennego życia. Po pierwsze O. B. jak sama przyznała od wydania ostatniego orzeczenia o ograniczeniu władzy rodzicielskiej, była jeden, dwa razy na terapii, swoją drogą nawet nie pamięta, czy była dwa razy. Wnioskodawczyni nie podjęła więc wobec swojej osoby odpowiedniej pracy nad jej problemem alkoholowym. Z akt sprawy Opm 15/23 wynika, że jest to problem bardzo duży, niszczący jej relacje z córkami. Informacja, że przygotowała dom, pokoje dla dziewczynek na Ukrainie w jej rodzinnej miejscowości W. brzmią bardziej jako działania życzeniowe a nie faktyczne. Nie wystarczy wyremontować pokoje dzieciom, ponowna zmiana dotychczasowego środowiska, w którym wychowywały się dotychczas dziewczynki jest trudnym przeżyciem dla dzieci i trzeba to zweryfikować, czy służy to dobru dziecka. O. B. nie liczy się z rozsądną wolą dziewczynek, bo jak sama przyznała, że starszej(...) podoba się w Polsce a ze Z. „nie gada” bo jest mała. O. B. sporadycznie kontaktuje się z dziećmi a właściwie jednym dzieckiem, nie zna bieżących potrzeb dziewczynek, ich funkcjonowania w szkole, przedszkolu, sytuacji zdrowotnej dzieci i szeroko pojętej sytuacji psycho – fizycznej.
W ocenie sądu nadal istnieją przesłanki do ograniczenia władzy rodzicielskiej O. B. poprzez umieszczenie małoletnich dzieci w rodzinnej pieczy zastępczej.
Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy cytowanych przepisów orzekł jak w punkcie 1 Postanowienia z dnia 20 sierpnia 2025r.
Na oryginale właściwe podpisy
Za zgodność
Kierownik sekretariatu
III Wydziału Rodzinnego i Nieletnich
mgr K. J.